คดีแพ่งคืออะไร? ร้ายแรงแค่ไหน ติดคุกหรือไม่

คดีแพ่ง โทษร้ายแรงไหม? อายุความกี่ปี พร้อมตัวอย่างคดีและวิธีจัดการ หลายคนกังวลว่า “คดีแพ่ง” เป็นเรื่องใหญ่แค่ไหน ต้องติดคุกหรือไม่ แล้วถ้าไม่จ่ายหนี้จะเกิดอะไรขึ้น บทความนี้จะอธิบายแบบละเอียด ครบทุกประเด็น ทั้งโทษ อายุความ วิธีบังคับคดี การยึดทรัพย์ รวมถึงสิทธิของคู่สมรสและการยอมความ

สารบัญ

• คดีแพ่งคืออะไร ร้ายแรงไหม

• โทษของคดีแพ่ง

• คดีแพ่งมีอายุความกี่ปี

• คดีแพ่งไม่มีเงินจ่าย

• คดีแพ่งยึดทรัพย์คู่สมรสได้ไหม

• คดีแพ่งยอมความได้ไหม

• ตัวอย่างคดีแพ่ง

• สรุป

คดีแพ่งคืออะไร ร้ายแรงไหม?

คดีแพ่ง คือ คดีความที่ว่ากันด้วยเรื่องส่วนตัว ไม่มีโทษทางอาญา รัฐไม่ได้เข้ามาเป็นผู้เสียหายในคดีด้วย เป็นเรื่องของคู่กรณีโดยแท้

ส่วนใหญ่จะเป็นการเรียกเงิน เรียกค่าเสียหาย บังคับตามสัญญา บังคับให้ทำอะไรบางอย่าง

ความรุนแรงของคดีแพ่ง แม้จะไม่มีโทษจำคุก แต่ถ้าประมาทก็จะทำให้แพ้คดี ทรัพย์สินที่หามาได้ก็ถูกยึดไปหมด ในความรู้สึกคนทั่วไป จะคดีแบบไหนก็ไม่อยากมีทั้งนั้น

แต่ในความเป็นจริงเราเลือกไม่ได้ครับ ยิ่งถ้าถูกฟ้องมายิ่งเลือกไม่ได้เลย ทำได้แต่ต่อสู้คดีไปเท่านั้น

ตัวอย่าง: การกู้ยืมเงินโดยไม่มีการชำระหนี้ หรือการผิดสัญญาซื้อขายบ้าน แม้ไม่ติดคุก แต่ถ้าแพ้คดี ศาลสามารถบังคับให้คืนเงินหรือยึดทรัพย์ได้

โทษของคดีแพ่ง

คดีแพ่งไม่มีโทษติดคุกติดตารางเหมือนคดีอาญา ไม่ต้องกลัวประหารชีวิต

ปลายทางของคดีแพ่ง คือ การชดใช้ค่าเสียหาย ถูกยึดทรัพย์ ตัดเงินเดือน หรือ ถูกบังคับให้ทำอะไรบางอย่าง เช่น ย้ายออกจากที่ดิน ย้ายออกจากบ้าน เปิดให้คนอื่นใช้ทางในที่ดิน เป็นต้น

กรณีที่เราดื้อไม่ยอมทำตามที่คำพิพากษาของคดีแพ่งนั้นบอกไว้ ศาลอาจสั่งขังเราจนกว่าเราจะยอมทำก็ได้

ข้อควรระวัง: การขังในคดีแพ่งไม่ใช่โทษจำคุก แต่เป็น “การบังคับทางศาล” เพื่อให้ปฏิบัติตามคำพิพากษาเท่านั้น

คดีแพ่งมีอายุความกี่ปี

อายุความ คือ ระยะเวลาที่กฎหมายกำหนดให้เราใช้สิทธิทางศาล เพื่อดำเนินคดีหรือเรียกค่าเสียหายจากคู่กรณี ซึ่งถ้าเลยเวลาที่กฎหมายกำหนดแล้ว กฎหมายมองว่าเราได้ให้อภัยเรื่องที่เกิดขึ้นมาแล้ว จะนำมาฟ้องร้องดำเนินคดีกันอีกไม่ได้ มีหลายคนที่แพ้คดีแบบงงๆ เพราะขาดอายุความมาแล้ว

คดีแพ่งนั้นกฎหมายกำหนดเป็นกรอบไว้กว้างๆ ว่ามีอายุความ 10 ปี เว้นแต่กฎหมายจะระบุเฉพาะเรื่องไว้ว่า เรื่องแบบนี้อายุความเท่าไหร่ ความเข้าใจผิดของคนส่วนใหญ่คือ มีเวลาตั้ง 10 ปี ที่จะฟ้องคดีจึงไม่รีบร้อนกัน เป็นความคิดที่ผิด และทำให้เราเสียสิทธิอย่างน่าเสียดาย

ตัวอย่างคดีแพ่งที่มีกรอบอายุความน้อยกว่า 10 ปี เช่น:

• อุบัติเหตุเป็นคดีละเมิด อายุความ 1 ปี

• บัตรกดเงินสด บัตรเครดิต อายุความ 2 ปี

• เช็คเด้ง อายุความ 1 ปี (อาญา 90 วัน)

• สัญญาเช่าซื้อ อายุความ 2 ปี

ขนาดนักกฎหมาย ทนายความ อัยการ หรือผู้พิพากษาเอง ยังจำกันได้ไม่ทุกเรื่องเลยครับว่าเรื่องไหนอายุความเท่าไหร่ เวลาทำงานกันก็ต้องมาทบทวน ตรวจสอบก่อนเสมอ

ดังนั้นแล้วถ้าเกิดปัญหาอะไรขึ้นมา โดยเฉพาะคดีแพ่งที่มีอายุความหลากหลาย ให้รีบปรึกษาทนายความเพื่อที่จะทราบสถานะทางกฎหมาย และจะได้รู้ว่าคดีของเราขาดอายุความไปแล้วหรือยัง

คดีแพ่งไม่มีเงินจ่าย

เราไม่มีเงินจ่ายจะเกิดอะไรขึ้น คดีแพ่งเป็นคดีที่เราจะไม่ติดคุก ไม่ถูกประหารชีวิต ต่อให้เราแพ้คดีเป็นหนี้ร้อยสองร้อยล้านก็ตาม

ในส่วนของคดีแพ่ง โทษหรือสภาพบังคับจะเป็นการบังคับคดีครับ

โดยจะมีการสืบทรัพย์สินของเรา แล้วยึดหรืออายัดทรัพย์สินของเราไปขายทอดตลาด

ได้เงินมาแล้วเขาก็จะเอาไปให้เจ้าหนี้ ถ้าโชคดีเหลือเงิน เขาก็จะคืนเงินส่วนที่เหลือมาให้เราครับ

ตัวอย่าง:

คุณพอลแพ้คดีคุณเก่ง 2,000,000 บาท คุณพอลตกงาน ไม่มีเงินเก็บ มีแค่บ้านหนึ่งหลังราคาประมาณ 3,500,000 บาท

• ศาลสั่งยึดบ้านขายทอดตลาด → ขายได้ 2,900,000 บาท

• เจ้าหน้าที่กันเงิน 2,000,000 บาทให้คุณเก่ง

• เงินส่วนที่เหลือ 900,000 บาท คืนให้คุณพอล

เห็นภาพกันแล้วใช่ไหมครับ ดังนั้นถ้าไม่ยอมจ่ายเงินในคดีแพ่ง ระวังจะถูกยึดบ้าน ยึดรถ ยึดเงินในบัญชีไปหมดนะครับ

คดีแพ่งยึดทรัพย์คู่สมรสได้ไหม

หลายคนกังวล เวลาที่คู่สมรสเราเกเรไปก่อเรื่องอะไรไว้แล้วเป็นหนี้มากมาย

ในคดีแพ่งแบบนี้เจ้าหนี้จะมายึดทรัพย์คู่สมรสอย่างเราได้มากน้อยเพียงไหนกัน

บอกก่อนเลยครับว่า ไม่ได้แน่นอน เพราะกฎหมายมองว่า หนี้ใครหนี้มัน

ไม่ใช่แค่คู่สมรสนะครับ หนี้ของพ่อ หนี้ของแม่ก็ไม่ใช่หนี้ของลูกด้วยเช่นกัน แต่ถ้าก่อหนี้มาด้วยกันก็ต้องรับผิดชอบด้วยกันนะครับ

ต้องพิจารณาต่ออีกนิดก็คือ ทรัพย์ของคู่สมรสที่เป็น “สินสมรส” จะต้องนำมาแบ่งครึ่งกันก่อน และเจ้าหนี้ในคดีแพ่งสามารถยึดส่วน “ครึ่งนึง” ที่เป็นหนี้ของคู่สมรสได้ครับ

ตัวอย่าง:

นายกวิน และ นางเบล เป็นคู่สมรสกัน ระหว่างอยู่กินกันได้ซื้อบ้าน 1 หลังเป็นชื่อของนางเบล

• วันหนึ่ง นายกวิน ขับรถชนรถของนายที เสียหาย 1 ล้านบาท

• นายทีฟ้องคดีแพ่งและชนะคดี → สามารถยึดบ้านที่เป็นสินสมรสออกมาขายใช้หนี้ได้ แม้บ้านจะเป็นชื่อของนางเบล

• ผลลัพธ์: บ้านถูกขายชำระหนี้ แต่นางเบลยังได้ส่วนแบ่งครึ่งหนึ่งกลับคืน

คดีแพ่งยอมความได้ไหม

สิ่งที่ทำให้คดีแพ่งมีความแตกต่างจากคดีอาญาอีกอย่าง คือการยอมความกัน

คดีแพ่งมีที่มาจากเรื่องส่วนตัว เป็นความผิดความเสียหายที่ราชการหรือรัฐไม่เดือดร้อนไปด้วย กฎหมายจึงมองว่าเป็นเรื่องระหว่างคู่กรณีเท่านั้น

ดังนั้นการที่จะยอมความกัน ก็ไม่ใช่เรื่องที่หน่วยงานราชการจะเข้าไปห้าม ในกฎหมายของเรา คดีแพ่งนั้นศาลเปิดโอกาสให้คู่กรณีทำการยอมความกันได้ตลอดเวลา

แม้ว่าจะมีคำพิพากษาไปแล้วก็ตาม เช่น การทำข้อตกลงในชั้นบังคับคดี เป็นต้น

ซึ่งแตกต่างกับคดีอาญาที่ต่อให้คู่กรณีตกลงเรื่องค่าเสียหายและเงื่อนไขอื่นๆ ได้แล้ว แต่ถ้าศาลต้องการดำเนินคดีกับจำเลยต่อไป ผู้เสียหายก็ทำอะไรไม่ได้

เพราะคดีอาญากฎหมายมองว่าเป็นเรื่องของส่วนรวมมากกว่าส่วนตัวนั่นเอง

การยอมความในคดีแพ่ง เรียกว่า สัญญาประนีประนอมยอมความ ซึ่งเป็นข้อตกลงที่จะทำภายใต้คดีความและมีผู้พิพากษาให้คำพิพากษาบังคับตามเงื่อนไขที่ได้ตกลงกันไว้

ตัวอย่าง:

คุณเอ ฟ้องคุณบีให้คืนเงินกู้ 1,000,000 บาท

• ระหว่างดำเนินคดี บีเสนอว่าจะใช้เงินก้อน 700,000 บาทแล้วจบเรื่อง

• คุณเอตกลงเพราะกลัวว่าบังคับคดีจะนานและยุ่งยาก

• ทั้งสองฝ่ายทำสัญญาประนีประนอมยอมความ ศาลพิพากษาตามนั้น → คดีสิ้นสุดเร็ว ไม่ต้องต่อสู้ยืดเยื้อ

ตัวอย่างคดีแพ่ง

• ลูกหนี้ไม่ยอมจ่ายเงินกู้ที่ยืมไป

• คนเช่าไม่ยอมจ่ายค่าเช่าบ้าน

• ผู้ให้เช่าไม่ยอมคืนเงินมัดจำการเช่า

• ต้องการยกเลิกสัญญาซื้อขายคอนโด

• กู้ซื้อบ้านไม่ผ่าน ต้องการเงินคืน

• ซื้อสินค้าจ่ายเงินแล้วได้ของไม่ตรงสัญญา

• ต้องการทางเดินออกถนนสาธารณะ

• บังคับจำนอง

• ยกเลิกการขายฝาก

• หย่าและแบ่งสินสมรส

• บัตรเครดิตหรือสินเชื่อส่วนบุคคล

• ธนาคารฟ้องยึดบ้านหรือรถจากสัญญาเช่าซื้อ

• สินค้าชำรุดบกพร่อง ต้องการเงินคืน

• ฟ้องผิดสัญญา

• ขอให้คู่กรณีเลิกกระทำการบางอย่าง

• คดีขับไล่

• การเรียกร้องค่าเสียหายทุกประเภท

เรื่องราวเหล่านี้ล้วนเป็นคดีแพ่งทั้งสิ้น ซึ่งทีมทนายความสามารถช่วยดำเนินคดีทั้งในฐานะโจทก์หรือจำเลยได้

สรุป

คดีแพ่งแม้จะไม่มีโทษจำคุก แต่ผลกระทบอาจรุนแรงไม่แพ้คดีอาญา เพราะนำไปสู่การยึดทรัพย์ อายัดเงินเดือน และการเสียสิทธิทางทรัพย์สิน หากปล่อยให้คดีขาดอายุความก็อาจเสียสิทธิไปอย่างน่าเสียดาย

ดังนั้น หากกำลังเผชิญปัญหาที่เข้าข่ายคดีแพ่ง ควรรีบปรึกษาทนายความเพื่อวางกลยุทธ์ในการต่อสู้หรือการยอมความให้เหมาะสม เพื่อปกป้องสิทธิและทรัพย์สินของตนเอง

สอบถามเพิ่มเติม ติดต่อได้ที่

โทร

065 6060622

แชทไลน์

ID: @champlawfirm

ส่งเมล์

info@champlawfirm.co.th

สำนักงาน

สาขาพัทยากลาง จ.ชลบุรี

สาขาลาดพร้าว จ.กรุงเทพ